ÇEKVALFLER
Eksenel Akışlı (Nozzle) Çekvalf: Darbesiz Kapanan API 6D Çekvalf
Eksenel akışlı çekvalfte disk, akış ekseni üzerindeki bir difüzörün içinde kısa bir mesafe hareket eder ve yay yardımıyla akış durmadan hemen önce kapanır. Böylece klapeli çekvalflerde görülen çarpma (slam) ve basınç darbesi büyük ölçüde önlenir; kompresör ve pompa çıkışlarında, büyük çaplı boru hatlarında tercih edilir.

Genel bakış
Gövde içindeki venturi biçimli akış yolu, akışkanı diskin çevresinden düzgün şekilde geçirir; bu nedenle basınç kaybı, aynı çaptaki klapeli çekvalfe göre belirgin biçimde düşüktür. Diskin stroku kısadır ve yay tarafından sürekli yuvaya doğru itilir; akış yavaşladığında disk ters akış başlamadan kapanır. Sonuç, darbesiz ve sessiz bir kapanma ile pompa ve kompresörün ters dönmeye karşı korunmasıdır.
Flanştan flanşa boy ölçüsü klapeli çekvalflerle aynıdır (ASME B16.10); mevcut bir klapeli çekvalf, boru hattında değişiklik yapmadan eksenel akışlı çekvalfle değiştirilebilir. Yatay hatlarda ve akışın yukarı doğru olduğu dikey hatlarda kullanılabilir. Daha kompakt ve hafif bir çözüm gerektiğinde çift klapeli (wafer) çekvalf alternatiftir.
Teknik özellikler
| Çap | 2″–60″ (DN50–DN1500) |
|---|---|
| Basınç sınıfı | ASME Class 150–1500 |
| Bağlantı | RF / RTJ flanş (ASME B16.5 / B16.47), kaynak ağızlı (ASME B16.25) |
| Tasarım | API 6D, ASME B16.34 |
| Boy ölçüsü | ASME B16.10 (klapeli çekvalfle aynı) |
| Malzeme | A216 WCB, A351 CF8M, A995 4A (dubleks); talep halinde diğer alaşımlar |
| Yuva | Metal–metal, CoCr sert kaplamalı |
| Montaj | Yatay veya yukarı akışlı dikey hat |
Öne çıkan özellikler
- Yaylı, kısa stroklu disk: ters akış başlamadan kapanma
- Çarpma (slam) ve basınç darbesine karşı koruma
- Venturi gövde ile düşük basınç kaybı
- Klapeli çekvalfle aynı boy ölçüsü: hat değişikliği olmadan değişim
- Titreşime ve pulsasyona dayanıklı yapı
Boy ölçüleri (face-to-face, mm)
Eksenel akışlı çekvalfler, klapeli çekvalflerle aynı flanşlı boy ölçüsünde (ASME B16.10 / API 6D) üretilir; mevcut bir klapeli çekvalfin yerine hat değişikliği yapmadan takılabilir.
| NPS | DN | Class 150 | Class 300 | Class 600 |
|---|---|---|---|---|
| 2 | 50 | 203 | 267 | 292 |
| 2½ | 65 | 216 | 292 | 330 |
| 3 | 80 | 241 | 318 | 356 |
| 4 | 100 | 292 | 356 | 432 |
| 6 | 150 | 356 | 444 | 559 |
| 8 | 200 | 495 | 533 | 660 |
| 10 | 250 | 622 | 622 | 787 |
| 12 | 300 | 698 | 711 | 838 |
| 14 | 350 | 787 | 838 | 889 |
| 16 | 400 | 864 | 864 | 991 |
| 18 | 450 | 978 | 978 | 1092 |
| 20 | 500 | 978 | 1016 | 1194 |
| 24 | 600 | 1295 | 1346 | 1397 |
Tablodaki değerler flanşlı (RF) uçlar içindir ve ASME B16.10 ile uyumludur. RTJ uçlu vanalarda boy biraz daha uzundur; kaynak ağızlı (BW) boylar ayrıca tabloda tanımlıdır. Kesin ölçüler, teklifle birlikte gönderilen ölçü resminde (GA çizimi) yer alır.
Yüksek basınç sınıfları (mm)
| NPS | DN | Class 900 | Class 1500 |
|---|---|---|---|
| 2 | 50 | 368 | 368 |
| 3 | 80 | 381 | 470 |
| 4 | 100 | 457 | 546 |
| 6 | 150 | 610 | 705 |
| 8 | 200 | 737 | 832 |
| 10 | 250 | 838 | 991 |
| 12 | 300 | 965 | 1130 |
| 14 | 350 | 1029 | 1257 |
| 16 | 400 | 1130 | 1384 |
| 18 | 450 | 1219 | 1537 |
| 20 | 500 | 1321 | 1664 |
| 24 | 600 | 1549 | 1943 |
Parça malzemeleri
| Parça | Malzeme seçenekleri |
|---|---|
| Gövde, difüzör, disk | A216 WCB, A351 CF8M, A995 4A (dubleks) |
| Yatak (burç) | Paslanmaz çelik, dubleks paslanmaz |
| Yay | SS316, Alloy X-750, Alloy 718 |
| Yuva | Metal–metal, CoCr sert kaplamalı (disk ve gövde yuvası) |
Belge ve Test Paketi
Endüstriyel projelerde vananın kendisi kadar belge paketinin eksiksiz olması da önemlidir. Her siparişte hangi belgelerin verileceğini teklif aşamasında kalem bazında netleştiririz:
- EN 10204 3.1 malzeme sertifikası (gövde, kapak, küre/disk/kama, mil gibi basınç taşıyan ve ıslanan parçalar için ısıl işlem numarasıyla izlenebilir)
- EN 10204 3.2: talep halinde bağımsız gözetim kuruluşu şahitliğinde
- Basınç testi raporları: API 598 veya EN 12266-1’e göre gövde (shell), yuva (seat) ve gerekiyorsa gaz testleri
- Yangın testi (fire-safe) sertifikası: API 607 / ISO 10497 tip testli tasarımlarda
- PMI (pozitif malzeme tanımlama) raporu: alaşımlı ve paslanmaz malzemelerde
- Boyut, görsel muayene ve boya kalınlığı raporları
- CE uygunluk beyanı: Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği (2014/68/AB) kapsamına giren ürünlerde
- NACE MR0175 / ISO 15156 uygunluk beyanı: H₂S içeren (ekşi) servisler için
Sık Sorulan Sorular
Eksenel akışlı çekvalf ile klapeli çekvalf arasındaki fark nedir?
Klapeli çekvalfte klape geniş bir yay çizerek ve çoğu zaman ters akış başladıktan sonra kapanır; bu da çarpma ve basınç darbesine yol açabilir. Eksenel akışlı çekvalfte disk kısa bir mesafede ve yay desteğiyle, akış durmadan kapanır. Sonuç: darbesiz, sessiz kapanma ve daha düşük basınç kaybı.
Kompresör çıkışında neden eksenel akışlı çekvalf tercih edilir?
Kompresör durduğunda gazın geri akışı çok hızlı gelişir; geç kapanan bir çekvalf kompresörün ters dönmesine ve hasara neden olabilir. Eksenel akışlı çekvalfin kısa stroklu yaylı diski hızla kapanarak kompresörü korur; pulsasyonlu akışta da kararlı çalışır.
Kullanıldığı uygulama alanları
Petrokimya ve Rafineri Vanaları
Proses, yüksek sıcaklık, düşük sıcaklık ve H₂S servisleri için hat bazında vana seçimi.
İncele →Doğalgaz ve Boru Hattı Vanaları
İletim hatları, basınç düşürme ve ölçüm istasyonları, endüstriyel gaz dağıtımı.
İncele →Su ve Atık Su Arıtma Vanaları
Çamur, kimyasal dozaj, demineralize su, soğutma suyu ve proses suyu hatları.
İncele →Yüksek Basınç Vanaları
Class 900–2500: dövme trunnion küresel, basınç kapaklı sürgülü/glob, API 602.
İncele →Çekvalfler: diğer seriler

Klapeli (Swing) Çekvalf
Cıvatalı kapak, değiştirilebilir yuva; düşük basınç kaybı, pig geçişli seçenek.
İncele →
Çift Klapeli Wafer Çekvalf
API 594; yaylı hızlı kapanma, kısa boy, wafer/lug/flanşlı.
İncele →
API 602 Dövme Çelik Çekvalf
Kaldırmalı, bilyalı ve klapeli; ½”–2″, Class 800–2500.
İncele →
DIN / EN Çekvalf
Klapeli ve kaldırmalı; EN 1092-1 flanşlı, PN16–PN64.
İncele →Projeniz için teklif alın
Vana listenizi, datasheet’inizi veya teknik şartnamenizi gönderin. Standart, malzeme ve belge gereksinimlerine göre değerlendirip kalem bazında teklif hazırlayalım; şartnameden sapma varsa teklifte açıkça belirtiriz.
Teklif İste